ทางเลี่ยงเมืองบุรีรัมย์ 450 ล้าน สรุปข้อเท็จจริง: เกิดอะไรขึ้นกับ ทล.288?
สำนักก่อสร้างทางที่ 2 กรมทางหลวง (ทล.) ได้ประกาศยกเลิกประกวดราคาจ้างก่อสร้างทางหลวงหมายเลข 288 (ทล.288) สายถนนวงแหวนรอบเมืองบุรีรัมย์ ระยะทาง 2.8 กิโลเมตร (กม.3+500 – กม.6+200) ด้วยวิธี e-bidding เนื่องจากไม่มีบริษัทรับเหมายื่นเสนอราคาเมื่อวันที่ 29 เมษายน 2569 ที่ผ่านมา ส่งผลให้แผนเดิมที่จะลงนามสัญญาภายในเดือนมิถุนายน 2569 ต้องถูกเลื่อนออกไปอย่างไม่มีกำหนด
โดยโครงการนี้มีรายละเอียดเนื้องานที่เป็น “มาตรฐานทางชั้นพิเศษ” ขยายจาก 4 เป็น 6 ช่องจราจร (พร้อมทางขนานอีกฝั่งละ 2 ช่องจราจร) ใช้ผิวทางคอนกรีตหนาพิเศษ JPCP 0.25 เมตร และแอสฟัลต์คอนกรีตหนา 0.15 เมตร กำหนดเวลาก่อสร้าง 690 วัน
เจาะลึก 3 ปมวิเคราะห์: ทำไมโครงการ 450 ล้าน จึง “ไม่มีใครเอา”?
ทางเลี่ยงเมืองบุรีรัมย์ 450 ล้าน การที่โครงการก่อสร้างขนาดใหญ่ระดับเกือบครึ่งพันล้านบาท ซึ่งปกติมักจะเป็นที่หมายตาของเสือปืนไวในวงการรับเหมา กลับเงียบเหงาจนไม่มีผู้ยื่นซองแม้แต่รายเดียว สามารถวิเคราะห์สาเหตุเบื้องหลังได้ 3 มิติหลัก ดังนี้:
1. ราคากลาง “ตึงมือ” เกินไปในยุคต้นทุนพุ่ง?
แม้โครงการนี้จะเป็นสัญญาแบบปรับราคาได้ (ค่า K) แต่เมื่อพิจารณาจากสเปกเนื้องานที่กรมทางหลวงกำหนด ถือว่าเป็นงานเทคนิคขั้นสูงที่ใช้วัสดุหนาแน่นมาก (คอนกรีต JPCP หนา 25 ซม. และแอสฟัลต์หนา 15 ซม.) พร้อมระบบไฟส่องสว่างและทางขนานขนาบสองข้างทาง มีความเป็นไปได้สูงที่ผู้รับเหมาจะประเมินแล้วว่า “ราคากลางที่ตั้งไว้ 450 ล้านบาท ไม่สะท้อนต้นทุนจริงในปัจจุบัน” หากดันทุรังยื่นราคาไปอาจเสี่ยงต่อการขาดทุนหรือกำไรบางเฉียบจนไม่คุ้มค่าความเสี่ยง
2. พื้นที่ก่อสร้างปราบเซียน-ความเสี่ยงค่าปรับ
ทล.288 ขึ้นชื่อว่าเป็นเส้นทางเลี่ยงเมืองที่มีปริมาณจราจรหนาแน่น ติดขัดขัด และเกิดอุบัติเหตุบ่อยครั้ง การเข้าทำงานขยายถนนในพื้นที่ที่รถวิ่งตลอดเวลา ย่อมมีต้นทุนแฝงสูงมาก ทั้งเรื่องการจัดการจราจร การรักษาความปลอดภัย และการจำกัดเวลาเข้าพื้นที่ ภายใต้กรอบเวลา 690 วัน (ประมาณ 2 ปี) หากบริหารพลาดเพียงนิดเดียวอาจเจอกับค่าปรับอานจนอ่วม
3. กระแสสปอตไลต์จากสังคมและการเมือง
ก่อนหน้านี้ โครงการดังกล่าวถูกสังคมและสื่อมวลชนตั้งคำถามอย่างหนักใน 2 ประเด็นใหญ่ คือ:
- ความคุ้มค่า: เงิน 450 ล้านบาท กับระยะทางเพียง 2.8 กิโลเมตร (เฉลี่ยกิโลเมตรละ 160.7 ล้านบาท) คุ้มค่าจริงหรือไม่? ซึ่งกรมทางหลวงแจงว่าเป็นไปตามเกณฑ์ราคากลางเพื่อรองรับความหนาแน่นเชิงพื้นที่
- พื้นที่พิเศษ: เหตุใดรัฐจึงให้ความสำคัญและอัดงบประมาณลงไปพัฒนาถนนในพื้นที่จังหวัดบุรีรัมย์เป็นพิเศษกว่าจังหวัดอื่นๆ ในระนาบเดียวกัน? ซึ่งในประเด็นนี้ “กรมทางหลวงไม่ได้ชี้แจงให้ชัดเจน”
การที่โครงการตกเป็นเป้าสายตาและถูกวิพากษ์วิจารณ์เชิงลบจากสังคม อาจทำให้กลุ่มทุนรับเหมารายใหญ่เลือกที่จะ “ถอยฉาก” ออกไปก่อน เพื่อหลีกเลี่ยงการถูกลากเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของปมขัดแย้งทางการเมืองหรือการตรวจสอบที่เข้มข้นย้อนหลัง
ก้าวต่อไปของกรมทางหลวง และผลกระทบหลังจากนี้
การล้มประมูลครั้งนี้ส่งผลกระทบโดยตรงต่อผู้ใช้รถใช้ถนนในพื้นที่ เพราะปัญหาการจราจรที่คับคั่งและอุบัติเหตุบนสายเลี่ยงเมืองบุรีรัมย์ความยาว 15.5 กม. จะยังไม่ได้รับการแก้ไขในเร็ววัน
หลังจากนี้ สำนักก่อสร้างทางที่ 2 จะต้องเรียกประชุมผู้เกี่ยวข้องเพื่อหาทางออก ซึ่งมีความเป็นไปได้ 2 แนวทาง:
- ปรับเงื่อนไข TOR และราคากลางใหม่: อาจต้องเพิ่มงบประมาณ หรือลดทอนสเปกบางอย่างลงเพื่อดึงดูดใจผู้รับเหมา
- เปิดประมูลรอบใหม่ด้วยเงื่อนไขเดิม: เพื่อเช็กกระแสและรอดูท่าทีของตลาดอีกครั้ง
บทสรุป: ตราบใดที่กรมทางหลวงยังไม่สามารถเคลียร์ข้อกังขาเรื่อง “การจัดสรรงบประมาณที่กระจุกตัวในจังหวัดบุรีรัมย์เป็นพิเศษ” ให้กระจ่างต่อสาธารณะได้ โครงการนี้ก็อาจจะยังคงเป็น “ตำบลกระสุนตก” ทางการเมือง และทำให้การขับเคลื่อนโครงสร้างพื้นฐานชิ้นนี้เต็มไปด้วยความยากลำบากหลังจากนี้
ข้อมูลอ้างอิง: ทีมข่าวนวัตกรรมขนส่งเดลินิวส์ (https://www.dailynews.co.th/news/5878800/)
